अर्थनीतिः

मिथ्याचारात्‌ निवारणं नीतेः उपकृ त्यम्‌ । तथा च सोमदेवः शुक्र नीतिसारे वदति दृष्टिरिव नीतिः यथावस्थितमर्थं उपलम्भयति । अप्रत्ययान्यथाप्रतिपत्तिभ्यां सम्भाविन्याः कुद्धवप्रवृत्तेः प्रतिनिवर्तनेन निष्कण्टकं कल्याणेदर्कं च सत्पथं दर्शयन्ती कापि दीपमाला दच्छक्ति रेव नीतिः इति । नीतिविषये जाग्रतैः भाव्यम्‌ । न कापि नीतिः निरपेक्षा किन्तु सापेक्षा । नीतिर्हि...

अर्थनीतिः

अथ इष्टार्थपरिपूर्तये प्रयतन्ते मानवाः । इष्टं प्राप्य सुखिनो भवन्ति । किन्तु तत्‌ सुखं क्षणिकम्‌ । पुनः पुनः सुखेच्छा उद्भवति । सा च इच्छा अमिता । इच्छाशामक साधनन्तु परिमितम्‌ । अपि च आशातर्पकं साधनं उपभोगेन प्रणश्यति । त्यागेन विना भोगः न सिध्यति । इष्टार्थप्राप्तये यः त्यज्यते...

ग्रन्थपरिचयः

ग्रन्थनाम : व्यवहारकोशः (द्वितीयभागः) लेखकः एस्‌ वेन्कटेशः मूल्यम्‌ : शतं रूप्यकाणि प्राप्तिस्थानम्‌ : नं ८४४, ५ क्रास्‌ल, १०मुख्य वीथि इन्दिरानगरम्‌, २ स्टेज्‌, बेन्गळूरु ५६० ०३८ संस्कृतज्ञानां संस्कृतं शिक्षितुम्‌ अपेक्षावतां च अतीवोपयोगी व्यवहारकोशः । अत्र दैनिके व्यवहारे अपेक्षिताः संस्कृतशब्दाः कन्नडभाषायां तथा आंग्लभाषायां समानपददानेन विवृताः । अत्र...

साधनबोधिनी३

उच्चैरुच्चं विजानीहि ह्युपांशुं विद्धि मन्दतः । चित्तजं मानसं विद्धि ह्युत्तरोत्तरमुत्तमम्‌ ।। Note that Japa is “uchcha” when done loudly, “upamsu” when not audible to others and “manasa” when done mentally. Here the latter is superior to the former in order. यस्य वृत्तिप्रवाहस्य विषयो भगवान्‌ भवेत्‌...

महामहोपाध्याय लक्ष्मणसूरिप्रणीता भारतसङ्‌ग्रहः विराटपर्व३

एवं गर्भवासनिर्विशेषामज्ञातवसतिं वसतां तेषां दशसु मासेष्वतीतेषु राज्ञः सेनापतिः कीचको नाम नीचः कृ ष्णां निशाम्य कामान्धोऽसभ्यमिदं प्रलपति स्म “अयि सुन्दरि, अनुचितं हि त्वया प्रतिपन्नम्‌ । या त्वमतितरामुपचरणीयैरन्गैरितरं परिचरसि । मम स्वसारं सुदेष्णामपि तव कृ तेऽसम्यग्दर्शिनीमवगच्छामि, या कुसुममालां पादघातेन ग्लपयति । अथवा किमतीतोपालम्भेन । गृहाण सर्वेश्वरीभावम्‌ ।...

सुधन्वचरितम्‌

अश्वमेधयागक्र मं पृच्छते युधिष्ठिराय भगवान्‌ व्यासः सर्वं तं व्यवृणोत्‌ । चैत्रमासस्य राकायां अलंकृतः हयः यष्ट्रा विमोच्यः । वर्षमात्रमिते अश्वस्य संरक्षणे शूराः बान्धवाश्च नियोज्याः । यज्ञकर्ता असिपत्रव्रतमाचरेत्‌ । तुरगस्य ललाटे कनक फलके यागस्योद्देशः लेखनीयः । यः राजा तं हयं बध्नाति सः जेतव्यः । सर्वासु दिक्षु सञ्चरिष्यमाणेन...

साधनबोधिनी२

विशिष्टानि तु कर्माणि समालोच्य विशिष्यते । भक्ति योग इति प्राज्ञैरभिधानं च दीयते ।। But, considering some specific actions, this is separated and name “Bhaktiyoga” is given by experts (in the scriptures). त्रिविधानि च कर्माणि देहवाक्चित्तकार्यतः । ईशान्वयस्तु सामान्यं भक्ति तत्वं तदेव हि ।। Those actions...

महामहोपाध्याय लक्ष्मणसूरिप्रणीता भारतसङ्‌ग्रहः विराटपर्व२

तच्छ्रवणेनैवाभीष्टसम्पत्तिं मन्वानः स मूढः स्वयमेवान्त्यमण्डनं विधाय, निशि तां शालां प्रविशन्‌, फफअयि मालिनि ! आगतस्तव पादताडनार्होऽयं जनः । विगमय मेऽन्गजपीडाम्‌फफ इत्यनुललाप । पूर्वमेवोपस्थितो वृकोदरस्तं मुष्टिघातं संपिण्डीकृत्य द्रौपद्यै दर्शयन्‌स्वमेव स्थानमुपेयिवान्‌ । अथ तयाहूय दर्शितैः सभापालैर्विज्ञापिते मत्स्ये, तद्‌भ्रातरः स्थलकूर्ममिवान्तर्गतावयवं तं ज्येष्ठं संस्कु र्वन्तस्तां तत्र दृष्टवा “यक्षानुरू पो हि...

साधनबोधिनी

कर्मवक्ति फलं चापि कर्मकाण्डो ह्यपूर्वतः । तत्तु सर्वं परिच्छिन्नं ज्ञायते श्रुतियुक्ति तः ।। Karmakanda talks about action (ritual) and its result in unique way. But that everthing is limited. This is known by the Veda and logic. अतो न तेन पूर्णत्वं बन्धकारि च तद्‌भवेत्‌ ।...

सत्यमार्गः धर्ममार्गः २ (सत्यमीमांसा)

धर्मराजः सत्यवचनशीलः । सत्यवचन प्रभावादेव रणरन्गे तस्य रथः भूमिं विहाय पादमितः आकारो चलति स्म । परन्तु रणान्गणे “अश्वत्थामो हतः (नामकुञ्जरः)” इति यदा असत्यं अवदत्‌ तदैव तस्य रथः भूमौ पतितः जीवने अनुसृतः पन्थाः सन्मार्गः सत्यमार्गः नीतिपथः भवेत्‌ । हरिश्चन्द्रः सत्यव्रती आसीत्‌ । तस्य जीवनपथि आपदानां सरणिः...
  • वार्ता

    पाकिस्थाने उग्रवादिनां कृत्यम्‌

    इस्लामाबाद्‌उग्रवादिनां जन्मभूमौ पाकिस्थाने तेषां दुष्कृत्यानि मितिम्‌ अतीत्य प्रवर्तन्ते । ह्यः बुधवासरे चण्डा उग्रवादिनः खैबर्‌प्रान्ते विश्व विद्यानिलये...

    January 21st, 2016 | Read more